ตำนาน ขนมเทียนเสวยบ้านกนกมณี # อุตรดิตถ์ (ขนมต้นตำรับโบราณและพิพิธภัณฑ์)
เมื่อเวลา 09.30 น. วันศุกร์ที่ 11 กุมภาพันธ์ 2565 ที่บ้านกนกมณี เลขที่ 165/2 ถ.บรมอาสน์ ตำบลท่าอิฐ อำเภอเมือง จังหวัดอุตรดิตถ์(ข้างโรงแรมสีหราช) นายสรุพันธ์ เจริญทรัพย์ วัฒนธรรมจังหวัดอุตรดิตถ์ พร้อมด้วย นางสุรีย์ แสงทอง ผอ.สวท.อุตรดิตถ์ เดินทางไปเยี่ยมชม บ้านกนกมณี ซึ่งเป็นบ้านที่ริเริ่มทำขนมเทียนเสวยขนมต้นตำรับโบราณตลอดจนเยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์
จากการเปิดเผยของคุณเครือมาศ พริกบุญจันทร์ หรือพี่แตงหนู ทายาทผู้สืบทอดการทำขนมเทียนเสวย จากคุณยาย คือคุณชิดดวง กนกมณี และเป็นต้นตำรับเจ้าแรก ขนมเทียนเสวยของอุตรดิตถ์ พี่แตงหนูเล่าให้เราฟังว่า ตำนานขนมเทียนเสวย(ชิดดวง กนกมณี) บ้านกนกมณี นั้นเป็นบ้านของอำมาตย์โท พระยาอัธยาศัยวิสุทธิ์ (โชติ กนกมณี) ต้นตระกูลกนกมณี อดีตผู้ว่าราชการจังหวัดอุตรดิตถ์ (พ.ศ.2474 – 2476) สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ.2476คุณชิดดวง กนกมณี เป็นบุตรีพระยาอัธยาศัยวิสุทธิ์ (โซติ กนกมณี) อดีตผู้ว่าราชการจังหวัดอุตรดิตถ์กับคุณหญิงแข อัธยาศัยวิสุทธิ์ ภายหลังท่านเจ้าคุณถึงแก่อนิจกรรมเมื่อพุทธศักราช 2510 คุณชิดควง บุตรสาวเป็นผู้ที่มีใจรักและสนใจในการประกอบอาหารคาวหวานจนมีฝีมือเป็นที่เลื่องลือในจังหวัดอุตรดิตถ์
ครั้งหนึ่งท่านได้บันทึกความทรงจำของท่านว่า “ท่านผู้ว่าราชการจังหวัดเชิญไปปรึกษาเรื่องงานเลี้ยงต้อนรับคณะของท่านองคมนตรี หลังจากเสร็จงานเลี้ยงแล้ว ท่านองคมนตรีและคุณหญิงถึงกับขอพบ ต้องการดูตัวคนทำอาหารในวันนั้น และเชิญให้ร่วมรับประทานอาหารด้วยกัน”ท่านมีความคิดว่าจังหวัดอุตรดิตถ์มีพื้นที่การเกษตรจำนวนมาก ส่วนใหญ่ปลูกข้าว มีต้นกล้วยป่าขึ้นอยู่ทั่วไป
ท่านจึงคิดสูตรขนมจากวัตถุดิบพื้นเมืองใกล้ตัวขึ้น ทำให้ขนมเทียนของท่านมีเอกลักษณ์เฉพาะตัว กล่าวคือเหนียวนุ่มด้วยข้าวเหนียวโม่สดผสมกับน้ำลอยด้วยดอกไม้ที่ปลูกไว้ในบริเวณบ้าน คลุกงาขาวที่คั่วจนเป็นสีเหลืองทองด้วยไม้ฟืน ห่อด้วยใบตองป่าที่ใช้เตารีดถ่าน แล้วนำมาอบควันเทียนให้หอมกรุ่นทั้งตัวเนื้อขนมและใบตองที่ห่อหุ้มอยู่ขนมที่ท่านคิดขึ้นมานี้ขายดีเป็นที่รู้จักกันอย่างแพร่หลายทั่วไป ทั้งในประเทศและต่างประเทศ ในชื่อ ขนมเทียนเสวย(ชิคดวง กนกมณี) เหตุมาจากเมื่อครั้งที่สมเด็จพระราชินีนาถอลิชาเบธแห่งประเทศสหราชอาณาจักรเสด็จเยือนประเทศไทยเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ พุทธศักราช 2515 ขณะประทับที่พระตำหนักภูพิงค์ราชนิเวศน์ได้มีการนำขนมเทียนเจ้านี้ขึ้นตั้งเครื่องถวาย
นอกจากนี้ยังได้ไปแสดงฝีมือในงาน Featival of Thailand ณ ประเทศสหราชอาณาจักรเมื่อพุทธศักราช 2530 ทำให้ได้รับคำชมเขยทั้งจากชาวไทยและชาวต่างประเทศจำนวนมากด้วยขนมเทียนเสวย (ชิดดวง กนกมณี) อยู่คู่กับจังหวัดอุตรดิตถ์ตั้งแต่พุทธศักราช 2511 เป็นต้นมาจนกระทั่งปัจจุบันซึ่งร้านขนมเทียนเสวย ชิดดวง กนกมณีตั้งอยู่เลขที่ 165/2 ถ.บรมอาสน์ ตำบลท่าอิฐ อำเภอเมือง จังหวัดอุตรดิตถ์(ข้างโรงแรมสีหราช) หมายเลขโทรศัพท์ 055-832845 หรือหากว่าท่านใดต้องการรับขนมนอกเวลา โทร 083-685-0368, 081-924-0934 เน้นย้ำให้ทราบกันทั่วหน้านะค่ะว่า ขนมเทียนเสวย ชิดดวง กนกมณี เปิดขายทุกวันค่ะ
พูลชัย ราชประสิทธิ์ ภาพ/ข่าว