วช. หนุน มศว. “นวัตกรรมเพื่อน้ำที่มั่นคง” ยกระดับระบบเตือนภัยน้ำท่วมฉับพลันสู่ชุมชน พร้อมส่งมอบนวัตกรรม ณ อ.เวียงสา จ.น่าน
เมื่อวันที่ 1 เมษายน 2569 สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ร่วมกิจกรรม เวทีสาธารณะ “นวัตกรรมเพื่อน้ำที่มั่นคง: การวิจัยเพื่อพัฒนาพื้นที่และแก้ไขปัญหาระบบน้ำแบบบูรณาการ” จัดโดยมหาวิทยาลัยศรี นครินทรวิโรฒ และภาคีเครือข่ายในพื้นที่ ขับเคลื่อนการนำนวัตกรรมสู่การใช้ประโยชน์จริงในชุมชน ณ องค์การบริหารส่วนตำบลน้ำปั้ว อำเภอเวียงสา จังหวัดน่าน
โดยมี ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ เป็นประธาน, นายบัณฑูร สุนทรสมบัติ นายอำเภอเวียงสา กล่าวต้อนรับผู้บริหาร ให้การต้อนรับ พร้อมนี้ รศ.ดร. ชลวิทย์ เจียรจิตต์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ หัวหน้าโครงการวิจัย คณะนักวิจัย ประชา ชนในพื้นที่เข้าร่วมกิจกรรม
ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวว่า วช. ให้ความสำคัญกับการนำวิจัยนวัตกรรมตอบโจทย์พื้นที่ โดยเฉพาะการบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืน ซึ่งโครงการนี้เป็นการบูรณาการองค์ความรู้จากหลายศาสตร์ และความร่วมมือของหน่วยงานในพื้นที่ ซึ่งสอดคล้องกับแผนงานเป้าหมายสำคัญตามยุทธศาสตร์ ววน. น้ำมั่นคง ไม่ท่วม ไม่แล้ง ใน 10 จังหวัด การบูรณาการเชิงพื้นที่ผ่านกระบวนการองค์ความรู้ ที่หลากหลายทางสังคมศาสตร์และสาธารณสุขศาสตร์ เข้ากับเครือข่ายความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์ในพื้นที่ เพื่อผลักดันให้เกิดการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำแบบบูรณาการอย่างเป็นรูปธรรม ถือเป็นความร่วมมือที่น่าชื่นชมระหว่างภาควิชาการและภาคีเครือข่ายในพื้นที่ นับตั้งแต่ อำเภอเวียงสา อำเภอบัว อำเภอเมืองน่าน อำเภอท่าวังผา สำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัดน่าน องค์การบริหารส่วนตำบลน้ำปัว ตลอดจนองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในพื้นที่นำร่องทั้ง 4 อำเภอ ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงความมุ่งมั่นในการบูรณาการเพื่อแก้ไขปัญหาของชุมชนเพื่อแก้ไขปัญหาน้ำท่วมและภัยพิบัติอย่างเป็นรูปธรรม
รศ.ดร. ชลวิทย์ เจียรจิตต์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ หัวหน้าโครงการวิจัย กล่าวว่า การดำเนินงานของโครงการวิจัยครั้งนี้ได้สร้างประโยชน์ในการพัฒนา “เครื่องเตือนภัยน้ำท่วมฉับพลัน (Flash Flood Warning Device Innovation)”ซึ่งมุ่งเน้นการยกระดับแนวทางตอบสนองต่อภาวะฉุกเฉินและความปลอดภัยในระดับชุมชน รวมทั้งเป็นการวางระบบการเตือนภัยน้ำท่วมและน้ำไหลหลากเพื่อลดผลกระทบที่เกิดจากภัยพิบัติน้ำหลากฉับพลันและดินโคลนถล่ม และสร้างมาตรฐานในการปฏิบัติงานร่วมกัน ในการลดผลกระทบและปรับตัวจากอุทกภัยและดินโคลนถล่มในจังหวัดน่าน
นายบัณฑูร สุนทรสมบัติ นายอำเภอเวียงสา ได้กล่าวต้อนรับและจัดเวทีสาธารณะเพื่อการพัฒนาพื้นที่และการบริหารจัดการน้ำแบบบูรณาการในจังหวัดน่าน โดยเน้นย้ำถึงความสำคัญของการนำองค์ความรู้ทางวิชาการมาประยุกต์ใช้ร่วมกับบริบทของพื้นที่ เพื่อแก้ไขปัญหาอุทกภัยและดินโคลนถล่มที่ส่งผลกระทบต่อประชาชน พร้อมทั้งคาดหวังให้เกิดการแลกเปลี่ยนเรียนรู้และต่อยอดสู่การพัฒนาระบบจัดการน้ำอย่างยั่งยืน
พร้อมกันนี้ ได้มีการนำคณะลงพื้นที่ติดตั้งเครื่องระบบเตือนภัย ณ พื้นที่สะพานน้ำปัว จ.น่าน โดย รศ.ดร. ชลวิทย์ เจียรจิตต์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ หัวหน้าโครงการ ร่วมกับคณะนักวิจัย ได้แก่ อาจารย์ ดร.ทีปพิพัฒน์ เลิศวรายุทธ์ และอาจารย์ภูเบศ วณิชชานนท์ ซึ่งได้ร่วมกันพัฒนานวัตกรรมสำคัญ “ระบบเตือนภัยน้ำท่วมฉับพลัน” เพื่อยกระดับความปลอดภัยของประชาชนในพื้นที่เสี่ยง จ.น่าน
นอกจากนี้ ได้จัดเวทีแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ระหว่างผู้ทรงคุณวุฒิ หน่วยงานภาครัฐ และผู้นำชุมชน เพื่อร่วมกันหาแนวทางแก้ไขปัญหาเชิงพื้นที่ พร้อมสาธิตระบบเตือนภัยและการเชื่อมต่อกับหอกระจายข่าวชุมชน
ทั้งนี้ กิจกรรมในครั้งนี้สะท้อนถึงบทบาทของ วช. ในการผลักดันงานวิจัยและนวัตกรรมสู่การใช้ประโยชน์จริงในด้านการจัดการภัยพิบัติในพื้นที่ จ.น่าน เพื่อแก้ปัญหาระบบน้ำแบบบรูณาการอย่างยั่งยืน
สุรเชษฐ ศิลานนท์ รายงาน
