อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ เป็นสัญลักษณ์แห่งความเสียสละของผู้กล้าในสงคราม ประกอบด้วยรูปปั้นนักรบ ๕ เหล่า ได้แก่ ทหารบก, ทหารเรือ, ทหารอากาศ, ตำรวจสนาม และพลเรือน หล่อด้วยทองแดง ขนาดใหญ่กว่าคนจริงถึง ๒ เท่า ผลงานของกลุ่มศิลปินลูกศิษย์ของ ศาสตรา จารย์ศิลป์ พีระศรี ในบรรดารูปปั้นทั้งหมด รูปปั้น ทหารเรือที่อุ้มระเบิดอยู่ในวงแขน เป็นรูปที่มีที่มาจากบุคคลจริง
หลังสงคราม เมื่อ จอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีและผู้บัญชาการทหารสูงสุด เดินทางไปเยี่ยมทหารเรือที่ต้องสละเรือ ณ ท่าวรดิฐ ได้มีการเล่าเหตุการณ์การรบให้รับฟัง โดย พลทหารสิงห์ นาคมี ได้เล่าเรื่องวีรกรรมของพลทหารชุน แซฉั่ว ทหารประจำเรือหลวงธนบุรี แม้เขาจะไม่ได้เสียชีวิตในยุทธนาวีที่เกาะช้าง แต่ได้สร้างวีรกรรมอันกล้าหาญจนเป็นที่กล่าวขานอย่างมาก พร้อมแสดงท่าทางประกอบอย่างทะมัดทะแมง จนมีผู้ถ่ายภาพไว้จำนวนมาก ภาพดังกล่าวได้สร้างความประทับใจแก่ อาจารย์ศิลป์ พีระศรี และถูกนำไปใช้เป็นต้นแบบในการปั้นรูปทหารเรือสำหรับอนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ
ในวันรบจริง พลทหารชุน แซ่ฉั่ว มีหน้าที่ลำเลียงกระสุนปืนใหญ่ขึ้นสู่ป้อมปืน ซึ่งเป็นหน้าที่สำคัญอย่างยิ่ง เพราะหากป้อมปืนขาดกระสุน เรือย่อมตกเป็นเป้าให้ข้าศึกยิงฝ่ายเดียว ระหว่างปฏิบัติหน้าที่ กระสุนจากเรือรบฝรั่งเศสได้ระเบิดในเรือ สะเก็ดระเบิดตัดแขนขวาของเขาเกือบขาด แม้จะได้รับคำสั่งให้ไปปฐมพยาบาล แต่เขายังคงใช้แขนซ้ายเพียงข้างเดียว ลำเลียงกระสุนขึ้นป้อมปืนอย่างไม่ย่อท้อ จนกระทั่งข้าศึกถอยทัพ จึงยอมเข้ารับการรักษา
วีรกรรมอันทรหดกล้าหาญนี้ ส่งผลสำคัญต่อชัยชนะในยุทธนาวีเกาะช้าง พลทหารชุน แซ่ฉั่ว จึงได้รับเหรียญกล้าหาญ และเลื่อนยศเป็น พันจ่าเอกชุน แซ่ฉั่ว
นอกจากนี้ ยังมีทหารเรือเชื้อสายจีนอีกหลายคนที่สร้างวีรกรรมอันยิ่งใหญ่ในสงครามอินโดจีน เช่น พลทหารเอ่ง แซ่ลิ้ม แห่งเรือหลวงธนบุรี ผู้แม้ได้รับบาดเจ็บสาหัสจากการระเบิด ก็ยังนำคำสั่งสุดท้ายของผู้บังคับการไปถึงห้องเครื่อง และช่วยรบต่อจนพิการตลอดชีวิต และพลทหารป๋อไล้ แซ่เฮง แห่งเรือหลวงชลบุรี ผู้ปฏิบัติหน้าที่สังเกตการณ์บนยอดเสากระโดง รายงานการเคลื่อนไหวของข้าศึกจนวินาทีสุดท้าย แม้จะถูกยิงจนเสียชีวิต ก็ยังปลอบใจเพื่อนทหารก่อนสิ้นใจ
ทหารทั้งสามนายล้วนได้รับเหรียญกล้าหาญ เลื่อนยศเป็นพันจ่าเอก และมีชื่อจารึกไว้ในประวัติศาสตร์ชาติไทย เรื่องราวเหล่านี้สะท้อนให้เห็นว่า ไม่ว่าทหารไทยจะมีเชื้อสายใด หากเกิดและเติบโตบนแผ่นดินไทย ก็มีหัวใจไทย รักชาติ และพร้อมสละชีวิตเพื่อประเทศชาติไม่ต่างกัน พวกเขาไม่ได้เป็นเพียงผู้ที่อาศัยอยู่ในแผ่นดินนี้ หากแต่เป็นผู้ที่ยืนหยัดปกป้องแผ่นดินด้วยชีวิต
#วันทหารผ่านศึก #กองทัพเรือ
นที มีเดช รายงาน